მსოფლიო პოლიტიკა
/
28.02.2026
ტრამპი კუბის „მეგობრულ გადაბარებას“ ვარაუდობს და აცხადებს: „მათ ჩვენი დახმარება სურთ“
აშშ-ის პრეზიდენტმა დონალდ ტრამპმა კუბის „მეგობრული გადაბარების“ შესაძლებლობაზე ისაუბრა, რაც მისი თქმით, კუნძულის მძიმე ეკონომიკური მდგომარეობითა და აშშ-ის დახმარების სურვილით არის განპირობებული. ტრამპი ბოლო თვეების განმავლობაში აქტიურად უწევს ზეწოლას კომუნისტურ კუბას, ეკონომიკური სანქციებისა და დიპლომატიური საშუალებების გამოყენებით, რათა რეჟიმი შეიცვალოს. გაერო აფრთხილებს მოსალოდნელ ჰუმანიტარულ კოლაფსზე საწვავის ბლოკადის გამო და ეჭვქვეშ აყენებს ტრამპის განცხადებას კუბის, როგორც აშშ-ის ეროვნული უ
რესპუბლიკელმა პრეზიდენტმა, რომელიც აშშ-ის გავლენის გაფართოებას ცდილობდა მთელ ლათინურ ამერიკაში, კუბის შესახებ განაცხადა: „მათ ჩვენი დახმარება სურთ“. პრეზიდენტმა დონალდ ტრამპმა ვარაუდი გამოთქვა, რომ შეერთებულ შტატებს კუბის „გადაბარება“ შეეძლო, თუმცა მეგობრული პირობებით. პარასკევს გაკეთებული ეს განცხადება მაშინ გაკეთდა, როცა ტრამპი თეთრი სახლის გაზონზე, ტეხასისკენ მიმავალ საპრეზიდენტო ვერტმფრენ Marine One-ზე ასასვლელად ემზადებოდა.
მედიის წარმომადგენლებთან მიახლოებისას, ტრამპმა უპასუხა შეკითხვებს აშშ-ის დაძაბული ურთიერთობების შესახებ ისეთ ქვეყნებთან, როგორიცაა ირანი და კუბა – ორივე ქვეყანაში ის ახალი მთავრობების ხილვის სურვილს გამოთქვამდა. კუბის შემთხვევაში, ტრამპმა გარდამავალი პროცესი შემოგვთავაზა, რომელიც „ძალიან პოზიტიური იქნებოდა იმ ადამიანებისთვის, ვინც განდევნილნი არიან ან უარეს მდგომარეობაში იმყოფებიან“.
„კუბის მთავრობა გვესაუბრება და, როგორც იცით, მათ დიდი პრობლემები აქვთ. მათ არც ფული აქვთ, არც არაფერი ამჟამად, მაგრამ გვესაუბრებიან“, – განუცხადა ტრამპმა ჟურნალისტებს. „და შესაძლოა, კუბის მეგობრული კონტროლის ქვეშ მოქცევა მოხდეს. ჩვენ, შესაძლოა, კუბის მეგობრულად გადაბარებით დავასრულოთ ეს ყველაფერი“.
ტრამპი ბოლო ორი თვის განმავლობაში კომუნისტური კარიბის კუნძულზე რეჟიმის შეცვლას ცდილობდა, ეკონომიკური და დიპლომატიური ზეწოლის გამოყენებით. პარასკევს გაკეთებულ განცხადებაში ტრამპმა კიდევ ერთხელ გაიმეორა თავისი პოზიცია, რომ კუბა არის „მარცხის განმცდელი ერი“, რომელიც კოლაფსის ზღვარზეა.
„პატარა ბიჭობიდან მოყოლებული, სულ კუბის შესახებ მესმოდა და ყველას ცვლილება უნდოდა, და მე ვხედავ, რომ ეს ხდება“, – განაცხადა ტრამპმა. მან დაამატა, რომ სახელმწიფო მდივანი მარკო რუბიო, კუბელი ამერიკელი, რომელიც ცნობილია თავისი შეურიგებელი პოზიციით, ხელმძღვანელობს ამ ინიციატივას. „მარკო რუბიო ამ საკითხზე ძალიან მაღალ დონეზე მუშაობს, და როგორც იცით, მათ არც ფული აქვთ, არც ნავთობი, არც საკვები, და ეს მართლაც ამჟამად მძიმე მდგომარეობაში მყოფი ერია. და მათ ჩვენი დახმარება სურთ“.
აშშ-ს დიდი ხანია დაძაბული ურთიერთობა აქვს კუბასთან, კუნძულთან, რომელიც მისი სანაპიროებიდან სულ რაღაც 145 კილომეტრით, ანუ 90 მილითაა დაშორებული. 1960-იანი წლებიდან აშშ-მ კუნძულს სრული სავაჭრო ემბარგო დაუწესა, რამაც მისი ეკონომიკა შეასუსტა.
თუმცა, დაძაბულობა გაიზარდა 3 იანვრიდან, როდესაც ტრამპმა სამხედრო ოპერაციის ავტორიზაცია გასცა ვენესუელის პრეზიდენტის ნიკოლას მადუროს, კუბის ახლო მოკავშირის, გასატაცებლად და დასაპატიმრებლად. ამ თავდასხმის შედეგად დაახლოებით 32 კუბელი ჯარისკაცი დაიღუპა, ვენესუელელ სამხედრო მოსამსახურეებთან ერთად.
ამის შემდეგ, ტრამპმა გააძლიერა ზეწოლა კუნძულის წინააღმდეგ, საჯაროდ ვარაუდობდა, რომ მისი მთავრობა „დაცემისთვის მზად იყო“. 11 იანვარს მან განაცხადა, რომ ვენესუელური ნავთობი ან ფული კუბაში აღარ შევიდოდა. შემდეგ, 29 იანვარს, მან გამოსცა აღმასრულებელი ბრძანება, რომელიც ტარიფებით ემუქრებოდა ნებისმიერ ქვეყანას, რომელიც პირდაპირ ან ირიბად ამარაგებდა კუნძულს ნავთობით.
კუბის ენერგოსისტემა ძირითადად წიაღისეულ საწვავზეა დამოკიდებული ელექტროენერგიის გამომუშავებისთვის, და გაერომ გააფრთხილა კუნძულზე მოსალოდნელი ჰუმანიტარული „კოლაფსის“ პოტენციალის შესახებ, თუ მიწოდება არ აღდგება. გაეროს ადამიანის უფლებათა ექსპერტთა პანელმა ასევე ეჭვი შეიტანა ამ თვეში ტრამპის გაცხადებულ არგუმენტზე, რომ კუბა წარმოადგენს „უჩვეულო და განსაკუთრებულ საფრთხეს“ აშშ-ის ეროვნული უსაფრთხოებისთვის, ჩინეთთან, რუსეთთან და აშშ-ის სხვა მეტოქეებთან ურთიერთობის გამო. საწვავის ბლოკადა, მათი განმარტებით, ძირითადად ემსახურებოდა „ცალმხრივი ეკონომიკური იძულების უკიდურეს ფორმას“, რაც საერთაშორისო სამართალს არღვევდა. „საერთაშორისო სამართლის მიხედვით არ არსებობს უფლება, დაწესდეს ეკონომიკური სანქციები მესამე სახელმწიფოებზე სხვა სუვერენულ ქვეყანასთან კანონიერი ვაჭრობისთვის“, – ნათქვამია მათ განცხადებაში.
ტრამპის ადმინისტრაცია, თუმცა, არ მალავდა თავის სურვილს, გაეფართოებინა აშშ-ის გავლენა, განსაკუთრებით დასავლეთ ნახევარსფეროში. 2025 წლის საინაუგურაციო სიტყვაში ტრამპმა პირობა დადო, რომ აშშ „კიდევ ერთხელ მიიჩნევს თავს მზარდ ერად“, მათ შორის ტერიტორიის გაფართოების გზით. ამ გამოსვლის შემდეგ, ტრამპმა შესთავაზა ღაზის „ფლობა“ და ვენესუელას „მართვა“, ამავდროულად აწარმოებდა ზეწოლას ისეთ ქვეყნებზე, როგორიცაა გრენლანდია, კანადა და პანამა, რათა მათ სუვერენიტეტი დაეთმოთ თავიანთ მიწებზე. იგი არაერთხელ მოიხსენიებდა მე-19 საუკუნის ექსპანსიონისტურ პოლიტიკას, როგორიცაა „აშკარა ბედისწერა“ (manifest destiny) და მონროს დოქტრინა, ამ მცდელობების გასამართლებლად. მან თავისი პირადი ბრენდი ამ უკანასკნელსაც კი შეუთავსა და დასავლეთ ნახევარსფეროსთვის თავის გეგმებს „დონროს დოქტრინა“ უწოდა.
ამ კვირაში თავის „ერთა მდგომარეობის“ შესახებ მიმართვაში მან ვენესუელაში განხორციელებული სამხედრო მოქმედება წარმატებად შეაფასა და განაცხადა, რომ 80 მილიონზე მეტი ბარელი ვენესუელური ნავთობი გადაეცა აშშ-ის მთავრობის საკუთრებაში. „ჩვენ ასევე აღვადგენთ ამერიკულ უსაფრთხოებასა და დომინირებას დასავლეთ ნახევარსფეროში“, – განუცხადა ტრამპმა შეკრებილებს.
კუბის მთავრობამ, თუმცა, არაერთხელ დაგმო ტრამპის კამპანია კუნძულის წინააღმდეგ, როგორც აშშ-ის იმპერიალიზმის მტკიცებულება. მაგალითად, 30 იანვარს კუბის პრეზიდენტმა მიგელ დიას-კანელმა ტრამპი დაადანაშაულა „კუბის ეკონომიკის მოხრჩობის“ მცდელობაში საწვავის ბლოკადის მეშვეობით. „ეს ახალი ზომა ავლენს კაბალის ფაშისტურ, კრიმინალურ და გენოციდურ ბუნებას, რომელმაც ამერიკელი ხალხის ინტერესები წმინდა პირადი მოგებისთვის მიითვისა“, – დაწერა მან სოციალურ მედიაში. სწორედ ამ კვირაში დიას-კანელის მთავრობამ განაცხადა, რომ მის სანაპიროებთან ფლორიდის ნიშნებიანი ჩქაროსნული კატარღის მონაწილეობით სასიკვდილო სროლა მოხდა. აშშ-ის მთავრობამ უარყო [ინფორმაცია].
#აშშ
#კუბა
#ვენესუელა
#გაერო
#დონალდ ტრამპი
#დიპლომატია
#ლათინური ამერიკა
#რეჟიმის შეცვლა
#ექსპანსიონიზმი
#ეკონომიკური სანქციები
#მონროს დოქტრინა
წყარო: www.aljazeera.com
გაზიარება