პოლიტიკა
/
18.02.2026
სამხრეთ აფრიკის „დემოკრატიული ალიანსის“ ლიდერი სკანდალების ფონზე ტოვებს თანამდებობას
სამხრეთ აფრიკის მთავრობაში პირველად მოხვედრის შემდეგ, „დემოკრატიულმა ალიანსმა“ (DA), რომელიც რასობრივი უმცირესობების წარმომადგენლად აღიქმება და თავს უმწიკვლო პარტიად წარმოაჩენს, სერიოზული დარტყმა მიიღო მას შემდეგ, რაც მის ლიდერს, ჯონ სტეენჰაუსენს, რამდენიმე სკანდალი შეეხო. ამან აიძულა იგი, გამოეცხადებინა, რომ პარტიის ლიდერის თანამდებობას დატოვებს, რითაც გზა გაუხსნა შესაძლო გამყოფ დაპირისპირებას მის მემკვიდრეებს, შავკანიან და თეთრკანიან კანდიდატებს შორის. სკანდალები მოიცავდა ფინანსურ დარღვევებს (
სამხრეთ აფრიკის მთავრობაში პირველად მოსული „დემოკრატიული ალიანსი“ (DA) – რომელიც ძირითადად რასობრივი უმცირესობების წარმომადგენლად აღიქმება – თავს უმწიკვლო პარტიად წარმოაჩენს, მაგრამ სერიოზული დარტყმა მიიღო მას შემდეგ, რაც მის ლიდერს, ჯონ სტეენჰაუსენს, რამდენიმე სკანდალი შეეხო. ამან აიძულა იგი, გამოეცხადებინა, რომ პარტიის ლიდერის თანამდებობას დატოვებს, რითაც გზა გაუხსნა შესაძლო გამყოფ დაპირისპირებას მის მემკვიდრეებს, შავკანიან და თეთრკანიან კანდიდატებს შორის.
რასობრივი საკითხი სამხრეთ აფრიკაში კვლავ მთავარ გამყოფ ხაზად რჩება. 32 წლის წინ რასიზმის ლეგალიზებული ფორმის, აპარტეიდის, დასრულებამ, რაც ნელსონ მანდელას „აფრიკის ეროვნული კონგრესის“ (ANC) ხელისუფლებაში მოსვლას მოჰყვა, განხეთქილებები სრულად არ წაუშლია. ANC მას შემდეგ მუდმივად მთავრობაში რჩება, ხოლო DA მას პირველად შეუერთდა მას შემდეგ, რაც 2024 წლის არჩევნებმა აბსოლუტური გამარჯვებული ვერ გამოავლინა.
DA-მ პრეზიდენტ სირილ რამაფოსას კაბინეტში ექვსი მინისტრის პოსტი მოიპოვა, სტეენჰაუსენი კი სოფლის მეურნეობის პორტფელს ფლობდა. ოპოზიციის ყოფილ ლიდერსა და ამჟამინდელ მინისტრს, სტეენჰაუსენს, უწევდა მთავრობის მუშაობის უზრუნველყოფა და ამავდროულად საკუთარი მომხრეების დამშვიდება – და მათთვის იმის დამტკიცება, რომ ის მთავრობაში შედეგებს აღწევდა. თუმცა, 49 წლის სტეენჰაუსენი ინტენსიური კრიტიკის წინაშე აღმოჩნდა ფერმერების მხრიდან, რადგან ვერ შეძლო პირუტყვისა და პირის ღრუს დაავადების შეკავება, რამაც სამხრეთ აფრიკის მეცხოველეობის ინდუსტრია გაანადგურა.
სამხრეთ აფრიკის სოფლის მეურნეობის ინიციატივის (SAAI) აღმასრულებელმა თავმჯდომარემ, თეო დე იაგერმა, განაცხადა, რომ ვინც „გაბედავს კრიტიკის გამოთქმას“ სტეენჰაუსენის მიერ დაავადების გავრცელების მართვასთან დაკავშირებით, ის „გაძევებულია, გამორიცხულია, იზოლირებულია, მიზანში ამოღებულია და ეჭვის თვალით უყურებენ“. DA-სთვის ასეთი კრიტიკა სერიოზული დარტყმაა, რადგან ის დიდი ხანია თავს რამაფოსას ANC-ზე ბევრად დემოკრატიულ და კომპეტენტურ პარტიად აყენებდა. ახლა კი კრიტიკის ქარცეცხლში მოექცა ერთ-ერთი მისი საკვანძო ამომრჩევლისგან – სამხრეთ აფრიკის უმეტესად თეთრკანიანი ფერმერებისგან – რომელთაგან ბევრი ხმას აძლევს ცენტრისტულ-მემარჯვენე DA-ს ან მემარჯვენე „თავისუფლების ფრონტ პლუსს“.
თუმცა, სტეენჰაუსენისთვის უფრო მავნე იყო ფინანსური სკანდალი, რომელშიც ის გაეხვია – შესაძლოა, პირველად მოხდა, რომ DA-ს ლიდერს მსგავსი რამ დაემართა. სამხრეთ აფრიკის საინფორმაციო საიტმა „Daily Maverick“-მა გაავრცელა ამბავი, რომ სტეენჰაუსენს სასამართლოს დაუსწრებელი გადაწყვეტილება ჰქონდა გამოტანილი თითქმის 150 000 რანდის ($9,400; £6,700) ოდენობის გადაუხდელი პირადი საკრედიტო ბარათის დავალიანების გამო – მიუხედავად იმისა, რომ მისი წლიური ხელფასი 2.69 მილიონი რანდი ($168,000) იყო.
საპასუხოდ, სტეენჰაუსენმა განაცხადა: „ჩემს პირად ფინანსებს არაფერი აქვთ საერთო „Daily Maverick“-თან, თუკი ვერ დაამტკიცებთ, რომ უკანონო ფულადი სახსრები, კორუფციის შემოსავალი, თანამდებობის ბოროტად გამოყენება ან არამართლზომიერი სარგებელი შემოვიდა ან გავიდა ჩემი ანგარიშებიდან.“ თუმცა, ამ გამჟღავნებამ შეარყია მისი რეპუტაცია – და პარტიისაც – რადგან ხალხი კითხულობდა, როგორ შეძლებდა ლიდერი, რომელსაც საკუთარი ფინანსების მართვა არ შეეძლო, ქვეყნის ფინანსების მართვას.
სკანდალი დაემთხვა იმას, რომ სტეენჰაუსენმა რამაფოსას გარემოს დაცვის მინისტრი დიონ ჯორჯი, იმჟამად DA-ს ფედერალური ფინანსური თავმჯდომარე, გაათავისუფლებინა. ოფიციალური მიზეზი არ დასახელებულა, თუმცა სხვადასხვა ცნობით, მისი მოხსნა ველური ბუნების უკანონო ვაჭრობის წინააღმდეგ მის პოზიციას უკავშირდებოდა.
ველური ბუნების უკანონო ვაჭრობა, განსაკუთრებით ბრაკონიერობა, სამხრეთ აფრიკაში მნიშვნელოვანი პრობლემაა. ჯორჯს კონსერვაციის ჯგუფები აქებდნენ მის როლზე რეფორმების ადვოკატირებაში კონსერვაციისა და გარემოსდაცვით სექტორში, განსაკუთრებით ტყვეობაში ლომების მოშენების შეწყვეტის მოწოდებით. EMS ფონდმა, რომელიც ველური ბუნების უფლებებს იცავს, განაცხადა, რომ ჯორჯის მოხსნა იყო „პოლიტიკური სიკვდილით დასჯა“ და დაადანაშაულა სტეენჰაუსენი, რომ ის „პირდაპირ ველური ბუნების მოშენების სექტორის მკლავებში“ ჩავარდა, როდესაც სოფლის მეურნეობის პორტფელი დაიკავა.
ცხოველთა მიმართ სისასტიკის პრევენციის საზოგადოებამაც გამოთქვა შეშფოთება, განსაკუთრებით ჯორჯის მემკვიდრის, ვილი აუკამპის, ველური ბუნების სელექციონერებთან და მონადირეებთან აშკარა მჭიდრო კავშირების გამო. ჯორჯის მოწინააღმდეგეებმა DA-ს შიგნით უარყვეს ეს ნარატივი, მოხსნის მიზეზად არასაკმარისი შესრულება და ბულინგის ბრალდებები დაასახელეს, ამასთანავე უარყვეს აუკამპის დანიშვნასთან დაკავშირებული შეშფოთება, განაცხადეს რა, რომ „მუდმივ პროგრესს“ ელოდებიან კონსერვაციისა და ბრაკონიერობის წინააღმდეგ ბრძოლაში მისი ხელმძღვანელობით. DA-მ ასევე განაცხადა, რომ აპირებდა დისციპლინური მოკვლევის დაწყებას იმ ბრალდებებზე, რომ ჯორჯმა „უსაფუძვლოდ“ გაუზარდა ხელფასები თავისი მინისტრის აპარატის თანამშრომლებს – რამაც კიდევ უფრო შეარყია პარტიის რეპუტაცია.
ჯორჯმა ბრალდებები უარყო და განაცხადა, რომ ის იყო „ცილისწამების კამპანიის“ მსხვერპლი, რომელიც მიზნად ისახავდა მისი გათავისუფლების რეალური მიზეზების დაფარვას. მან შემდეგ პარტიიდან გადადგა, მაგრამ მანამდე გაამჟღავნა, რომ გასულ წელს სტეენჰაუსენის DA-ს მიერ გაცემული საკრედიტო ბარათი ჩამოართვა, რადგან „ანგარიში ვერ შეჯერდა“, UberEats-ზე, მანქანის დაქირავებაზე და სასტუმროში განთავსებაზე დახარჯული თანხების გამო. სტეენჰაუსენმა ბრალდებები უარყო, და DA-ს მოკვლევამ ის ყოველგვარი დანაშაულისგან გაათავისუფლა. დადგინდა, რომ ბარათზე დანახარჯები „სრულად იყო შეჯერებული“ და რომ „პირადი ხარჯების შეზღუდული რაოდენობა ადეკვატურად იყო ახსნილი და ანაზღაურებული“. თუმცა, ალბათ, პოლიტიკური ნიშნების გათვალისწინებით, სტეენჰაუსენმა მოგვიანებით განაცხადა...
#სკანდალი
#პოლიტიკა
#სამხრეთ აფრიკა
#ანალიზი
#ველური ბუნება
#ფერმერები
#დემოკრატიული ალიანსი
#anc
#ჯონ სტეენჰაუსენი
წყარო: www.bbc.com
გაზიარება