საერთაშორისო პოლიტიკა
/
23.02.2026
ისლანდია ევროკავშირში გაწევრიანებაზე რეფერენდუმის ვადაზე ადრე გამართვას განიხილავს
არქტიკულ ქვეყანას ევროკავშირში გაწევრიანებაზე მოლაპარაკებების განახლების შესახებ რეფერენდუმი 2027 წლისთვის უნდა გაემართა. თუმცა, მედიის ცნობით, გეოპოლიტიკურმა მოვლენებმა შესაძლოა კენჭისყრა ამ ზაფხულს გადმოწიოს. ისლანდიის მთავრობა განიხილავს ევროკავშირთან ურთიერთობების შესახებ რეფერენდუმის ჩატარებას უკვე აგვისტოში, იუწყება Politico ორ წყაროზე დაყრდნობით. მზარდი გეოპოლიტიკური გაურკვევლობა და რუსეთის უკრაინაში შეჭრა გაწევრიანებისადმი ინტერესს ზრდის.
არქტიკულ ქვეყანას ევროკავშირში გაწევრიანებაზე მოლაპარაკებების განახლების შესახებ რეფერენდუმი 2027 წლისთვის უნდა გაემართა. თუმცა, მედიის ცნობით, გეოპოლიტიკურმა მოვლენებმა შესაძლოა კენჭისყრა ამ ზაფხულს გადმოწიოს. ისლანდიის მთავრობა განიხილავს ევროკავშირთან ურთიერთობების შესახებ რეფერენდუმის ჩატარებას უკვე აგვისტოში, იუწყება Politico ორ წყაროზე დაყრდნობით. რეიკიავიკი პირობას დებდა, რომ კავშირში გაწევრიანების შესახებ მოლაპარაკებების განახლებაზე კენჭისყრას 2027 წლისთვის გამართავდა. თუმცა, მზარდმა გეოპოლიტიკურმა გაურკვევლობამ შესაძლოა ამ გეგმების დაჩქარება გამოიწვიოს.
აშშ-ის პრეზიდენტ დონალდ ტრამპის გადაწყვეტილებამ, დააწესოს ტარიფები ისლანდიაზე და მისმა გაცხადებულმა სურვილმა, მოახდინოს გრენლანდიის ანექსია, შფოთვა გამოიწვია 400,000 მოსახლეობის მქონე ქვეყანაში. Politico-ს ცნობით, გამოცემამ ორ ოფიციალურ პირზე დაყრდნობით, რომლებმაც ანონიმურობის პირობით ისაუბრეს, განაცხადა, რომ ისლანდიის პარლამენტი რეფერენდუმის თარიღს უახლოეს კვირებში გამოაცხადებს. „არ ვმალავ იმ ფაქტს, რომ მსურს ამ პროცესის დაჩქარება“, – განუცხადა ისლანდიის საგარეო საქმეთა მინისტრმა თორგერდურ კატრინ გუნარსდოტირმა Reuters-ის საინფორმაციო სააგენტოს გასულ კვირას. „ვიმედოვნებ, რომ ეს ადრე მოხდება და არა გვიან“, – თქვა მან, „სრულიად განსხვავებული გეოპოლიტიკური გარემოდან“ გამომდინარე.
ისლანდიამ ევროკავშირში გაწევრიანებაზე განაცადი 2009 წელს შეიტანა, მას შემდეგ რაც მძიმედ დაზარალდა 2008 წლის ფინანსური კრიზისის შედეგად. გაწევრიანების ფორმალური მოლაპარაკებები 2010 წელს დაიწყო. მაგრამ 2013 წელს ახლადარჩეულმა ცენტრისტულ-მემარჯვენე მთავრობამ მოლაპარაკებები შეაჩერა, ხოლო 2015 წელს რეიკიავიკმა განაცხადის გამოტანა მოითხოვა. გამოკითხვებმა აჩვენა, რომ მიუხედავად იმისა, რომ ისლანდიის საზოგადოება ფართოდ უჭერს მხარს რეფერენდუმის იდეას, ისინი ნაკლებად იყვნენ დარწმუნებულნი ევროკავშირის წევრობის პერსპექტივაში. თუმცა, არსებობს ნიშნები, რომ ეს შეიძლება შეიცვალოს.
რუსეთის შეჭრამ უკრაინაში 2022 წელს, ტრამპის მუქარამ გრენლანდიის ხელში ჩაგდებაზე და აშშ-ევროკავშირის სავაჭრო დაძაბულობამ გაზარდა ინტერესი ევროკავშირში გაწევრიანების მიმართ. ისლანდიის სოციალ-დემოკრატიულმა ალიანსმა, რომელმაც 2024 წლის არჩევნებში გაიმარჯვა, საარჩევნო კამპანია 2027 წლისთვის რეფერენდუმის ჩატარების დაპირებაზე ააგო, თუმცა მისი ორი კოალიციური პარტნიორიდან ერთ-ერთი ეწინააღმდეგება ევროკავშირში გაწევრიანებას.
ევროკავშირის ოფიციალურმა პირებმა ასევე გამართეს არაერთი შეხვედრა ისლანდიელ პოლიტიკოსებთან. ევროკომისიის პრეზიდენტი ურსულა ფონ დერ ლაიენი ისლანდიას გასულ წელს ეწვია, ხოლო გასულ თვეში ბელგიის დედაქალაქში უმასპინძლა ისლანდიის პრემიერ-მინისტრ კრისტრიუნ ფროსტადოტირს. საგარეო საქმეთა მინისტრი კატრინ გუნარსდოტირი გასულ თვეში ბრიუსელში ევროკავშირის გაფართოების საკითხებში კომისარ მარტა კოსთანაც შეხვდა. „გაფართოებაზე საუბარი იცვლება“, – განუცხადა კოსმა Politico-ს. „ის სულ უფრო მეტად ეხება უსაფრთხოებას, კუთვნილებას და ჩვენი მოქმედების უნარის შენარჩუნებას გავლენის კონკურენტული სფეროების სამყაროში. ეს ეხება ყველა ევროპელს.“
ისლანდია უკვე მჭიდროდ არის ინტეგრირებული ევროკავშირში. ის არის ევროპის ეკონომიკური ზონის ნაწილი, რაც მას აძლევს წვდომას ევროკავშირის შიდა ბაზარზე და შენგენის თავისუფალი მიმოსვლის ზონაში. ის ასევე ნატოს დამფუძნებელი წევრია, თუმცა საკუთარი არმია არ გააჩნია და უსაფრთხოებისთვის აშშ-ზეა დამოკიდებული. თუ ისლანდია განაახლებს გაწევრიანების მოლაპარაკებებს, მოლაპარაკებები შეიძლება სწრაფად წარიმართოს, შესაძლოა მხოლოდ ერთი წელი დასჭირდეს, იუწყება Politico ევროკავშირის ოფიციალურ პირზე დაყრდნობით. თუმცა, მას სავარაუდოდ მძიმე მოლაპარაკებები ელის ისეთ საკითხებზე, როგორიცაა თევზჭერის კვოტები და ვეშაპებზე ნადირობა.
#ევროკავშირი
#დონალდ ტრამპი
#ნატო
#ევროკომისია
#გეოპოლიტიკა
#რეფერენდუმი
#ურსულა ფონ დერ ლაიენი
#ისლანდია
#წევრობა
წყარო: www.dw.com
გაზიარება