ბრიუსელში მზარდი დებატები მიმდინარეობს რუსეთთან ურთიერთობისთვის ევროკავშირის სპეციალური წარმომადგენლის დანიშვნის შესახებ. თუმცა, შიდა განხეთქილებამ შესაძლოა ხელი შეუშალოს ბლოკს გადამწყვეტი როლის შესრულებაში. ევროპა სულ უფრო შეშფოთებულია რუსეთ-უკრაინის ბოლო სამშვიდობო მოლაპარაკებებში მისი არყოფნით. მოლაპარაკებების ბოლო რაუნდი აბუ დაბიში შეერთებულმა შტატებმა შუამავლობით გამართა, ევროკავშირის პირდაპირი მონაწილეობის გარეშე. საპასუხოდ, ევროკავშირში მზარდი დისკუსიები მიმდინარეობს სპეციალური წარმომადგენლის დანიშვნის შესახებ, რათა უშუალოდ მოსკოვთან მოხდეს ჩართულობა. უკრაინის ომის დიდი ნაწილის განმავლობაში, ევროკავშირის მიდგომა რუსეთის მიმართ ორიენტირებული იყო ეკონომიკურ ზეწოლასა და უკრაინის სამხედრო მხარდაჭერაზე. მოლაპარაკებების წინა პლანზე შეერთებულმა შტატებმა და თურქეთმა ითამაშეს როლი. ნებისმიერი ნაბიჯი, რომელიც მიზნად ისახავს უშუალო საუბარს პრეზიდენტ ვლადიმირ პუტინთან ევროკავშირის კოორდინირებული წარმომადგენლის მეშვეობით, ტაქტიკურ ცვლილებას წარმოადგენს. ეკონომისტი და პოლიტიკის ექსპერტი ელინა რიბაკოვა აცხადებს, რომ ევროპული მონაწილეობა აუცილებელია რეგიონული ინტერესების უგულებელყოფის თავიდან ასაცილებლად. „ევროპის გარეშე, ჩვენ უკვე შეგვეძლო გვქონოდა „მშვიდობა“, რომლის დროსაც რუსეთი, აშშ-ის დახმარებით, აიძულებდა უკრაინას დათმობებზე წასულიყო“, - განუცხადა მან DW-ს და დასძინა, - „ეს ძირს გამოუთხრიდა მის სუვერენიტეტს და აღმოსავლეთ ევროპის სხვა ქვეყნებს რუსეთის პრეტენზიების მსხვერპლად აქცევდა „გავლენის სფეროზე“ აღმოსავლეთ ევროპაში“. ამავე დროს, გაურკვეველია, რას მიაღწევდა ევროკავშირის დიპლომატია რუსეთთან. რიბაკოვა აღნიშნავს, რომ მოსკოვთან ჩართულობა, პირველ რიგში, სიმბოლური ნაბიჯი იქნება, მაგრამ საბოლოოდ შესაძლოა უფრო ხელშესახები შედეგები მოჰყვეს. ნებისმიერი ევროპული დიპლომატიური წინსვლა, თუმცა, შიდა განხეთქილებით რთულდება. წევრი ქვეყნები მკვეთრად განსხვავდებიან რუსეთთან მოქცევის შეფასებებში. საფრანგეთის პრეზიდენტი ემანუელ მაკრონი მხარს უჭერდა მოსკოვთან დიალოგის არხების შენარჩუნებას, განმეორებითი დიპლომატიური წარუმატებლობის შემდეგაც კი. ცოტა ხნის წინ, საფრანგეთმა მაღალი რანგის დიპლომატი გაგზავნა რუს კოლეგასთან შესახვედრად. გერმანიამ, თუმცა, ხშირად უფრო ფრთხილი ტონი მიიღო. მიუნხენის უსაფრთხოების ბოლო კონფერენციაზე, გერმანიის კანცლერმა ფრიდრიხ მერცმა რუსეთთან ურთიერთობის შესახებ ყოყმანი გამოთქვა. „თუ საუბარს აზრი აქვს, ჩვენ მზად ვართ სასაუბროდ, მაგრამ რუსებმა უნდა აღიარონ, რომ ისინი ნამდვილად მზად არიან ისაუბრონ ცეცხლის შეწყვეტაზე, შემდეგ კი სამშვიდობო გეგმაზე“, - განაცხადა მან. აღმოსავლეთ ევროპის ქვეყნებს ეშინიათ, რომ ნაადრევმა დათმობებმა შესაძლოა მოსკოვი გაათამამოს. უნგრეთი და სლოვაკეთი კვლავაც რუსულ ენერგიაზე არიან დამოკიდებულნი უკრაინაში ომის მიუხედავად. რიბაკოვა, რომელიც მუშაობს პიტერსონის საერთაშორისო ეკონომიკის ინსტიტუტში, ბრიუსელის ანალიტიკურ ცენტრ Bruegel-ში და არის კიევის ეკონომიკის სკოლის საგარეო პოლიტიკის ვიცე-პრეზიდენტი, აცხადებს, რომ ეს უთანხმოება აუცილებლად სისუსტეს არ ნიშნავს. „განხეთქილებები ცუდი არ არის“, - ამტკიცებს ის. „ზოგიერთ ქვეყანას შესაძლოა სურდეს აშშ-ის მხარდაჭერა, (ზოგიერთს კი) რუსეთის, მაგრამ ეს ჯერ კიდევ შორს არის ევროკავშირში უმრავლესობისგან“, - თქვა მან. „შედეგად, ევროკავშირის მხრიდან იქნება ზეწოლა — სრული თანხმობის გარეშეც კი — უკრაინის ინტერესების აღიარებისკენ“. თუმცა, ყველა ანალიტიკოსი არ არის დარწმუნებული, რომ სპეციალური წარმომადგენლის დანიშვნა ევროპის სტრატეგიას გაასუფთავებს. კრისტი რაიკმა თავდაცვისა და უსაფრთხოების საერთაშორისო ცენტრიდან განაცხადა, რომ ევროკავშირმა ჯერ ნათლად უნდა განსაზღვროს თავისი მიზნები მოსკოვთან ჩართულობამდე. რიბაკოვა კი ამტკიცებს, რომ „იდეალურ სამყაროში, მშვენიერი იქნებოდა ევროკავშირის ერთიანი ხილვა, მაგრამ ჩვენ არ ვცხოვრობთ იდეალურ სამყაროში“. მან თქვა, რომ განსხვავებული „კლუბებისგან“ შემდგარი ევროპა საკმარისია უკრაინისა და ევროპული ინტერესების დასაცავად ამჟამად. „მე უფრო მეტად შემაშფოთებდა ერთიანი პოზიცია, რომელიც პუტინს საშუალებას მისცემდა დაუსჯელად მოეხდინა უკრაინის იმ ნაწილების ანექსია, რომლებიც რუსულ არმიას ჯერ არც კი დაუპყრია“. ეს მიმდინარე დაძაბულობა ასახავს უფრო ფართო დებატებს იმის შესახებ, თუ როგორ მოქმედებს ევროკავშირი საერთაშორისო ასპარეზზე. როგორც რიბაკოვა ამბობს, ბლოკის მრავალფეროვნება სრულ კონსენსუსს ართულებს: „ქვეყნები მართლაც მრავალფეროვანია. ასე რომ, როგორც კომპრომისი, მე მომწონს ევროპული ერთიანობის იდეა გარკვეულ საკითხებზე, როგორც ინტერესთა კლუბების წევრები.“ ასეთმა მოქნილმა კოალიციებმა შესაძლოა სტრატეგიული გზა შესთავაზოს წინსვლისთვის, როდესაც ერთსულოვნება რთულად მიღწევადია. მაშინაც კი, როდესაც დიპლომატიურად წინ გადადგმული ნაბიჯების შესახებ დისკუსიები მწვავდება, ევროკავშირი რუსეთის წინააღმდეგ სანქციების მე-20 პაკეტს ამზადებს უკრაინაში მისი შეჭრის მეოთხე წლისთავის აღსანიშნავად. მე-20 პაკეტი მოიცავს ენერგეტიკას, ვაჭრობასა და ფინანსურ მომსახურებას. ევროკომისიის პრეზიდენტის ურსულა ფონ დერ ლაიენის თქმით, რუსეთის ენერგეტიკული შემოსავლები 2025 წელს 24%-ით შემცირდა. „ეს ადასტურებს იმას, რაც უკვე ვიცოდით; ჩვენი სანქციები მუშაობს და ჩვენ გავაგრძელებთ მათ გამოყენებას, სანამ რუსეთი არ ჩაერთვება სერიოზულ მოლაპარაკებებში უკრაინასთან სამართლიანი და ხანგრძლივი მშვიდობისთვის“, - განაცხადა მან.