ბრიტანელი დეპუტატების საიმიგრაციო პოზიცია ბოლო ხუთ წელიწადში მკვეთრად „გამემარჯვენდა“ – ასეთი ცვლილება საუკუნეში არ ყოფილა

ბოლო ხუთი წლის განმავლობაში, თემთა პალატის დეპუტატების დამოკიდებულება იმიგრაციის მიმართ უფრო მკვეთრად „გამემარჯვენდა“, ვიდრე გასულ საუკუნეში თითქმის ნებისმიერ სხვა დროს. როგორც „გარდიანი“ იტყობინება, ლეიბორისტი და კონსერვატორი დეპუტატები იმიგრაციაზე უფრო მტრულად საუბრობენ, ვიდრე გასული საუკუნის ნებისმიერ სხვა პერიოდში. პარლამენტის გამოსვლების 100-წლიანმა უპრეცედენტო ანალიზმა აჩვენა მკვეთრი ცვლილება ამ საკითხზე „მარჯვნივ“ – დადებითიდან უარყოფითისკენ დამოკიდებულების ყველაზე დიდი რყევა ბოლო ხუთ წელიწადში მოხდა. ექსპერტები აფრთხილებენ, რომ ორი ძირითადი პარტიის დეპუტატები ცდილობენ ერთმანეთს აჯობონ, თუ რამდენად მკაცრად გამოიყურებიან ისინი თავშესაფრისა და იმიგრაციის საკითხებზე ნაიჯელ ფარაჟის „Reform UK“-ის აღზევების შემდეგ. რობ ფორდმა, მანჩესტერის უნივერსიტეტის პოლიტიკურ მეცნიერებათა პროფესორმა, განაცხადა, რომ „პრინციპში ნათელია, რომ ის, რაც ბოლო რამდენიმე წლის განმავლობაში ვნახეთ, არის ისტორიულად უპრეცედენტო ორმაგი ნეგატიური ცვლილება განწყობებში იმიგრაციის მიმართ“. ქვემოთ მოცემული ვიზუალური ანალიზი გვიჩვენებს, თუ როგორ ადარებს დეპუტატების ენა იმიგრაციის მიმართ დღეს წინა ათწლეულებს. „გარდიანის“ ანალიზი ასევე ცხადყოფს, რომ იმიგრაციის ხსენება სწრაფად გამრავლდა ბოლო წლებში, რადგან ეს საკითხი დომინანტური გახდა ბრიტანულ პოლიტიკაში. იმიგრაციასთან დაკავშირებული გამოსვლების წილი მკვეთრად გაიზარდა 1990-იანი წლების ბოლოდან. ათასწლეულის მიჯნამდე, თემთა პალატაში დეპუტატების გამოსვლების მხოლოდ 1% ეხებოდა იმიგრაციას. 2023 წლისთვის, ეს წილი ყველა გამოსვლის 5.4%-ს მიაღწია, რაც რეკორდული მაჩვენებელია. სანდერ კატვალამ, ანალიტიკური ცენტრის „British Future“-ის დირექტორმა, განაცხადა, რომ 2022 წლიდან იმიგრაციის ირგვლივ „პოლიტიკური დებატების გამკაცრება“ მოხდა, რადგან პარტიები შეშფოთებულნი არიან ბრალდებით, რომელიც ბრექსიტის რეფერენდუმის შემდეგ გაჟღერდა, რომ მათ არ მოუსმინეს შეშფოთებას და ძალიან ნელა რეაგირებდნენ. „ვფიქრობ, არის გადაჭარბებული კომპენსაციის ელემენტი“, - თქვა მან. „თქვენ საბოლოოდ თითქმის იმას მეტყველებთ, რასაც პოლიტიკოსები ფიქრობენ, რომ საზოგადოებას სურს მოისმინოს – კარიკატურულ გაზვიადებას, რაც შეიძლება უფრო მკაცრი იყოს, ვიდრე საზოგადოების რეალური პოზიცია. როგორც ჩანს, პარტიები ერთმანეთს აჯობებენ ამ კუთხით.“ კვლევაში გამოყენებულია შიდა მანქანური სწავლების მოდელი, რომელიც „გარდიანმა“ ლონდონის საუნივერსიტეტო კოლეჯთან თანამშრომლობით შეიმუშავა თემთა პალატის ყველა დებატის გასაზომად 1925 წლიდან 2025 წლის ბოლომდე, აქცენტით იმიგრაციასთან დაკავშირებულ გამოსვლებზე. მოდელი იყო ტრადიციული, არაგენერაციული ხელოვნური ინტელექტი (თუმცა, დიდი ენობრივი მოდელი (LLM) გამოყენებული იქნა ზოგიერთი მონაცემის დასახელებლად, რომელზეც ის იყო გაწვრთნილი). ანალიზი აჩვენებს, რომ ლეიბორისტული პარტიის გამოსვლებმა 2025 წელს ერთ-ერთი ყველაზე დაბალი ქულა დააფიქსირა, რაც შედარებადია და ცდომილების ფარგლებშია 2006 წლის მაჩვენებელთან – იმ დროს, როდესაც ევროკავშირი ემზადებოდა მოძრაობის თავისუფლების გასაფართოებლად რუმინეთსა და ბულგარეთზე და 10 სხვა ევროპულ ქვეყანაზე გაფართოებიდან ორი წლის შემდეგ. რადგან „გარდიანის“ მოდელი გაწვრთნილი იყო თემთა პალატის დარბაზში გაკეთებულ გამოსვლებზე და ამ გამოსვლებს აჯამებს, ის არ გამოიყენეს პარლამენტის გარეთ წარმოთქმულ გამოსვლებზე. შესაბამისად, ის არ მოიცავდა პარლამენტის გარეთ გაკეთებულ თვალსაჩინო გამოსვლებს, როგორიცაა ენოქ პაუელის „სისხლის მდინარეები“ 1968 წელს ან ქირ სტარმერის „უცხოების კუნძული“ გასული წლის მაისში. სტარმერმა მოგვიანებით განაცხადა, რომ ის „ღრმად ნანობს“ ამ გამოსვლას, რომელიც გააკრიტიკეს პაუელის განცხადების გამეორებისთვის, რომ ბრიტანეთის თეთრი მოსახლეობა „უცხოები იქნებოდნენ საკუთარ ქვეყანაში“. „გარდიანის“ იმიგრაციის განწყობის მოდელი შემუშავდა სარედაქციო ჟურნალისტების, „გარდიანის“ მონაცემთა მეცნიერების გუნდისა და ლონდონის საუნივერსიტეტო კოლეჯის მონაცემთა ინტენსიური მეცნიერებისა და მრეწველობის ცენტრის წევრების – ჯო იგანის, ელიოტ დეიბლის, სიმრან დეივის – მიერ, გლორია ჯენაროს, მონაცემთა მეცნიერებისა და საჯარო პოლიტიკის ლექტორის ხელმძღვანელობით პოლიტიკურ მეცნიერებათა დეპარტამენტში და გაბრიელ ფაჩინის, მონაცემთა ინტენსიური მეცნიერებისა და ფიზიკის ასოცირებული პროფესორის მეთვალყურეობით მათემატიკისა და ფიზიკურ მეცნიერებათა ფაკულტეტზე. სრული მეთოდოლოგია იხილეთ აქ. ფოტოები: PRU/AFP/Getty Images, Maria Unger/PA, PA, Parliament TV, Getty Images, Rex/Shutterstock, PA, Alamy, Jessica Taylor/PA, AFP/Getty Images, EPA, House of Commons/AFP/Getty Images. ეს სტატია შესწორდა 2026 წლის 25 თებერვალს, რათა დამატებითი კონტექსტი შეემატებინა უილიამ ჯოინსონ-ჰიქსის 1927 წლის განცხადებისთვის.