მიუხედავად ტარიფების ესკალაციის შეჩერებისა, აშშ-ევროკავშირის ვაჭრობა დონალდ ტრამპის დროს არასტაბილური რჩება. დეფიციტიდან და ენერგეტიკიდან მომსახურებებსა და დოლარამდე, ტრანსატლანტიკური ურთიერთობა ავლენს ღრმა კავშირებს — და აშკარა მოწყვლადობებს. აშშ-ის პრეზიდენტი დონალდ ტრამპი ამტკიცებს, რომ აშშ-ის ეკონომიკა გლობალურ ბაზრებზე არახელსაყრელ მდგომარეობაშია და სურს სავაჭრო დეფიციტის შემცირება ტარიფების მეშვეობით. ევროკავშირის 27 წევრი სახელმწიფო, ერთად აღებული, შეერთებული შტატების უმსხვილესი სავაჭრო პარტნიორია. ქვემოთ მოცემულია ძირითადი კითხვები და პასუხები სავაჭრო დავებსა და ურთიერთდამოკიდებულებაზე. ევროკავშირი და აშშ ერთად შეადგენენ გლობალური ეკონომიკური პროდუქციის 40%-ზე მეტს და მსოფლიო ვაჭრობის თითქმის მესამედს. 2024 წელს მათ გაცვალეს საქონელი, რომლის ღირებულებაც 975 მილიარდ დოლარზე მეტი (867 მილიარდი ევრო) იყო. მომსახურების ჩათვლით, ტრანსატლანტიკური ვაჭრობის საერთო მოცულობამ 2024 წელს 1.68 ტრილიონ ევროს (1.97 ტრილიონი დოლარი) მიაღწია, ევროპული საბჭოს, ევროკავშირის სახელმწიფოებისა და მთავრობის მეთაურების წარმომადგენელი ორგანოს ანგარიშის მიხედვით. დიახ. აშშ ევროკავშირიდან ბევრად მეტ საქონელს იმპორტს ახორციელებს, ვიდრე ბლოკში ექსპორტს. დეფიციტი გაიზარდა 2023 წელს 156 მილიარდი ევროდან 2024 წელს 197 მილიარდ ევრომდე. გლობალური მასშტაბით, აშშ-ის სავაჭრო დეფიციტმა დაახლოებით 1.17 ტრილიონი დოლარი შეადგინა, აშშ-ის აღწერის ბიუროს მონაცემებით. ევროკავშირი მნიშვნელოვან პროფიციტს აფიქსირებს სატრანსპორტო საშუალებებსა და ფარმაცევტულ პროდუქტებში. აშშ, კონტრასტულად, პროფიციტს აფიქსირებს მხოლოდ ნავთობში, გაზსა და ნახშირში. მომსახურების სექტორში, აშშ მნიშვნელოვან პროფიციტს აჩვენებს, რაც განპირობებულია ისეთი ტექნოლოგიური გიგანტების მზარდი დომინირებით, როგორებიცაა Apple, Amazon, Microsoft, Meta და Google. ფინანსური და IT-თან დაკავშირებული სერვისები, განსაკუთრებით ლიცენზირების შემოსავლები, ასევე დიდ როლს თამაშობს. 2024 წელს აშშ-ის მომსახურების სფეროს პროფიციტმა ევროკავშირთან 148 მილიარდი ევრო შეადგინა. საქონლისა და მომსახურების გაერთიანებისას, აშშ-ის საერთო დეფიციტი მცირდება და დაახლოებით 50 მილიარდ ევროს შეადგენს. ამდენად, ტრანსატლანტიკური სავაჭრო ურთიერთობა ბევრად უფრო დაბალანსებულია, ვიდრე ტრამპი ხშირად ამტკიცებს. ციფრული სერვისების მზარდი მნიშვნელობიდან გამომდინარე, ამ სფეროში ტარიფებმა ან გადასახადებმა შესაძლოა განსაკუთრებით ძლიერად დააზარალოს აშშ. ევროკავშირს შეუძლია იმოქმედოს მისი ე.წ. „ანტი-იძულების ინსტრუმენტის“ (ACI) მეშვეობით — ეს არის ზომების ერთობლიობა, რომელიც მიზნად ისახავს ევროკავშირის წევრი სახელმწიფოების დაცვას ეკონომიკური იძულებისგან — ხშირად მოიხსენიება, როგორც ბლოკის „სავაჭრო ბაზუკა“. თუმცა, ეს ინსტრუმენტი არასოდეს ყოფილა გამოყენებული. დიახ, განსაკუთრებით მისი ენერგეტიკული სექტორისთვის, სადაც აშშ დიდ პროფიციტს აჩვენებს. თხევადი ბუნებრივი აირი (LNG) ამის ნათელი მაგალითია. რუსეთის მიერ უკრაინაში შეჭრის შემდეგ 2022 წელს, ევროპამ მკვეთრად გაზარდა LNG-ის იმპორტი აშშ-დან, შესყიდვებმა 2025 წელს 81 მილიარდ კუბურ მეტრს მიაღწია, კლივლენდში (აშშ) მდებარე ენერგეტიკის ეკონომიკისა და ფინანსური ანალიზის ინსტიტუტის (IEEFA) მონაცემებით. შედეგად, აშშ-ის ბუნებრივი აირის მთელი ექსპორტის ნახევარზე მეტი ახლა ევროკავშირში მიდის. ეს მზარდი დამოკიდებულება ორმხრივია. ნებისმიერი შეფერხება დაარტყამს არა მხოლოდ ევროპას, არამედ აშშ-ის LNG-ის მწარმოებლებსა და გაზის კომპანიებს — ინდუსტრიას, რომელიც ტრამპის მხარდამჭერთა შორის ითვლება. სოიოს ლობიო კიდევ ერთ რისკს ასახავს. აშშ მსოფლიოში სოიოს ლობიოს სიდიდით მეორე მწარმოებელია ბრაზილიის შემდეგ, ხოლო ჩინეთი და ევროკავშირი მისი უმსხვილესი მყიდველები არიან. ევროკავშირის კონტრ-ტარიფები, რომლებიც დროებით განიხილებოდა და ჯამში 93 მილიარდ ევროს შეადგენდა, მოიცავდა გადასახადებს სოიოს ლობიოზე. ასეთმა ზომებმა შესაძლოა ზიანი მიაყენოს აშშ-ის ფერმერებსა და სოიოს ექსპორტს, ხოლო ევროკავშირს შეეძლო ზარალის ანაზღაურება ბრაზილიიდან მეტი სოიოს იმპორტით. დიახ. აშშ-ს მსოფლიოში ყველაზე მაღალი საჯარო ვალი აქვს. აშშ-ის ხაზინის მონაცემებით, 7 იანვრისთვის ფედერალური ვალი 38.4 ტრილიონ დოლარს შეადგენდა, აქედან 6.79 ტრილიონი დოლარი, ანუ 17.7%, უცხოელი კრედიტორების ხელშია. 2025 წლის ნოემბრის მდგომარეობით, იაპონია დარჩა აშშ-ის სახაზინო ობლიგაციების უმსხვილეს უცხოელ მფლობელად 1.2 ტრილიონი დოლარით, მას მოსდევს გაერთიანებული სამეფო. ერთად აღებული, ევროპელი კრედიტორები ფლობენ აშშ-ის საზღვარგარეთული ვალის თითქმის ნახევარს. დიახ. ტარიფები ზრდის ინფლაციის რისკებს აშშ-ში, ხოლო სავაჭრო პოლიტიკის, ბიუჯეტის დეფიციტისა და საპროცენტო განაკვეთების ირგვლივ დავები ამძაფრებს გლობალურ ეკონომიკურ და პოლიტიკურ გაურკვევლობას. ექსპერტები ვარაუდობენ, რომ დოლარის კლება ევროსთან მიმართებაში, რაც გასულ წელს შეინიშნა, 2026 წელსაც გაგრძელდება. ისინი ელოდებიან აშშ-ის ფედერალური რეზერვის მიერ საპროცენტო განაკვეთების შემდგომ შემცირებას, მას შემდეგ რაც ფედ-მა 2025 წელს საბაზისო განაკვეთი 4.25%-დან 3.75%-მდე შეამცირა. სუსტი დოლარი ორლესული ხმალია. აშშ-ისთვის ის ექსპორტს აიაფებს და უფრო კონკურენტუნარიანს ხდის. მაგრამ ის ასევე ზრდის იმპორტის ღირებულებას, რაც ინფლაციას აძლიერებს. ევროკავშირისთვის, აშშ-დან იაფი ენერგო იმპორტი ხელს უწყობს ინფლაციის შეკავებას და კორპორატიული ენერგო ხარჯების შემცირებას. ამავდროულად, სუსტი დოლარი ევროკავშირის ექსპორტს აშშ-ში უფრო აძვირებს, რაც ძირს უთხრის ევროპული კომპანიების კონკურენტუნარიანობას.