სამედიცინო სიახლეები
/
14.02.2026
ადვოკატის ცხოვრება თავდაყირა: როგორ გამოიწვია პარკინსონის წამალმა თაღლითობა და იმპულსური ქცევა
ფრენსისის ადვოკატი მეუღლე, ენდრიუ, კლიენტების მოტყუების ბრალდებით დააკავეს. მან ასობით ათასი ფუნტი გაფლანგა სექს-მუშაკებზე, ვებკამერების საიტებსა და ანტიკვარებზე. მოგვიანებით გაირკვა, რომ მისი იმპულსური ქცევა პარკინსონის დაავადების სამკურნალო მედიკამენტებმა – დოპამინის აგონისტებმა გამოიწვია. ეს არ არის იზოლირებული შემთხვევა; მსგავსი წამლები ბევრ ოჯახს აყენებს ზიანს და იწვევს დამოკიდებულებებს. პარლამენტარები ითხოვენ ოფიციალური გაფრთხილებების გადახედვას, რადგან ექიმები ხშირად ვერ აფრთხილებენ პაციე
ფრენსისი ახალ მისული იყო სამსახურში, როდესაც სატელეფონო ზარი მიიღო, რომელმაც მისი ცხოვრება თავდაყირა დააყენა. პოლიციის ოფიცრებმა მისი ადვოკატი მეუღლე, ენდრიუ დააკავეს კლიენტების მოტყუების ბრალდებით – ამასთან, ჩხრეკდნენ წყვილის საოჯახო სახლს, სადაც ისინი ორ შვილთან ერთად ცხოვრობდნენ. ენდრიუს ოფისი, მანჩესტერის სამხრეთით, მწვანე სოფელში, ასევე სატელევიზიო დრამის სცენას ჰგავდა - ყვითელი კრიმინალური ლენტით იყო შემოსაზღვრული, თანამშრომლები შოკში იყვნენ და ჩანაწერებს აგროვებდნენ. მისი იურიდიული პრაქტიკა მრავალი ხანდაზმული, დემენციით დაავადებული ადამიანისთვის მინდობილობას ფლობდა. მაგრამ პოლიციამ აღმოაჩინა, რომ ენდრიუს კლიენტების ასობით ათასი ფუნტი სტერლინგი დაკარგული იყო. ოფიცრებმა მოგვიანებით გაარკვიეს, რომ მან თანხები ზრდასრულთა ვებკამერების საიტებზე, სექს-მუშაკებსა და ანტიკვარებზე დახარჯა.
ეს 12 წლის წინ მოხდა. სასამართლო პროცესზე გაირკვა, რომ ენდრიუს იმპულსური ქცევა გამოწვეული იყო მედიკამენტით, რომელსაც ის პარკინსონის დაავადების სამკურნალოდ იღებდა. მან 13 კლიენტი გაძარცვა. ყველა, ორის გარდა, 80 წელს გადაცილებული იყო, ზოგი კი ავადმყოფი. მათ ჯამში 600 000 ფუნტი სტერლინგი წაართვეს ანგარიშებიდან. 87 წლის ქალი, რომელიც მოვლის სახლში ცხოვრობდა, ქურდობიდან მალევე გარდაიცვალა - მის ქონებას დაკრძალვისთვისაც კი არ ჰქონდა საკმარისი თანხა.
„ადამიანებს ჩვენთან ურთიერთობა აღარ უნდოდათ და ამას სრულად მესმის“, - ამბობს ფრენსისი, როდესაც ენდრიუს საქციელზე ფიქრობს. მათი ქალიშვილი, ელისი კი ამბობს, რომ მამამისმა „საკუთარ თავს არასდროს აპატია“. ენდრიუს საქციელს მოგვიანებით ტრაგიკული შედეგები მოჰყვა. მისი შემთხვევა ექსტრემალურია - მაგრამ შორს არ არის იზოლირებულისგან.
გასული წლის განმავლობაში, ჩვენ ვესაუბრეთ ათობით ოჯახს, რომელთა ცხოვრებაც დაანგრია იმპულსურმა ქცევებმა, გამოწვეულმა მედიკამენტების ჯგუფით, რომელიც ცნობილია როგორც დოპამინის აგონისტები. ეს მოიცავს ახალი სექსუალური ლტოლვების განვითარებას - როგორიცაა პორნოგრაფიაზე და სექს-მუშაკებზე დამოკიდებულება - ასევე კომპულსურ შოპინგსა და აზარტულ თამაშებს, რამაც ადამიანებს ათობით ან ასობით ათასი ფუნტი დაუჯდა.
ეს წამლები პარკინსონის დაავადების, მოუსვენარი ფეხების სინდრომისა და სხვა მდგომარეობების დამკვიდრებული სამკურნალო საშუალებაა. მხოლოდ ინგლისში, გასულ წელს, ოჯახის ექიმებმა ისინი 1.5 მილიონჯერ გამოწერეს. NHS-ის რჩევა ნათელია - თუ მათ იღებთ და რაიმე შეშფოთება გაქვთ, უნდა ესაუბროთ თქვენს ექიმს.
პარკინსონის მქონე ყოველი ექვსი პაციენტიდან ერთს, რომელიც ამ წამლებს იღებს, აღენიშნება იმპულსის კონტროლის დარღვევები - ამ ქცევის კლინიკური ტერმინი - 2010 წლის კვლევის მიხედვით, რომელიც 3000-ზე მეტ ადამიანზე ჩატარდა. ჩვენი გამოძიების საპასუხოდ, დეპუტატთა ჯანდაცვის შერჩეული კომიტეტის თავმჯდომარემ ჩვენს დასკვნებს „გამანადგურებელი“ უწოდა და გაერთიანებული სამეფოს წამლების მარეგულირებელ ორგანოს წერილი მისწერა, რათა ოფიციალური გაფრთხილებები გადაიხედოს.
ბევრმა ადამიანმა, ვისთანაც ჩვენ ვისაუბრეთ, გვითხრა, რომ ამ წამლების მიღებამდე მათ არ ჰქონიათ მსგავსი იმპულსური ქცევები - და არ დაუკავშირებიათ ეს სიმპტომები მედიკამენტთან, როდესაც მათი გამოვლენა დაიწყო. ისინი ამბობენ, რომ ექიმებმა ვერ შეძლეს მათი სათანადოდ გაფრთხილება ან წამლების ეფექტების მონიტორინგი.
2013 წლის ზაფხულში, მისი დაპატიმრების შემდეგ, უქმე დღეებში, ენდრიუ ცდილობდა ოჯახის წინაშე ძლიერი სახე შეენარჩუნებინა. მაგრამ იმ კვირას ის სახლში დაეცა და გადაუდებელი დახმარების განყოფილებაში გადაიყვანეს. მას პარკინსონის დიაგნოზი რამდენიმე წლით ადრე დაუსვეს და, როდესაც კანკალი დაეწყო, ექიმებმა „პრამიპექსოლის“ სახელწოდების წამალი გამოუწერეს.
მედიკამენტის ეფექტი „სასწაულებრივი“ იყო, ფრენსისის თქმით. პრამიპექსოლი და მსგავსი წამლები დოპამინის აქტივობის გაძლიერებით მოქმედებს - ეს არის ქიმიური ნივთიერება, რომელიც ხელს უწყობს ჩვენი მოძრაობების რეგულირებას, მაგრამ ასევე განაპირობებს ჯილდოსა და სიამოვნების განცდებს. ენდრიუს პარკინსონის ტრემორი მკვეთრად შემცირდა, მისი ოჯახის წევრების თქმით, და მალევე ის ჩოგბურთსაც კი დაუბრუნდა.
მაგრამ კოლაფსის შემდეგ, გადაუდებელი დახმარების განყოფილებაში, ექიმმა ფრენსისს ჰკითხა, იცოდა თუ არა, რომ პრამიპექსოლს შეეძლო იმპულსური ქცევების მთელი რიგი გამოეწვია მათში, ვინც მას იღებდა. ფრენსისი ამბობს, რომ ეს „საშინელი შოკი“ იყო. მას არ ესმოდა, რატომ არასდროს გაუფრთხილებიათ, მიუხედავად იმისა, რომ ენდრიუს ყველა შეხვედრას ესწრებოდა.
მედიკამენტის პოტენციურმა გვერდითმა ეფექტებმა, მისი თქმით, საბოლოოდ ახსნა ენდრიუს კომპულსური შოპინგი – თუმცა იმ მომენტში მას წარმოდგენა არ ჰქონდა მისი ხარჯების რეალურ მასშტაბზე. დიაგნოზამდე ენდრიუ კვირაში დაახლოებით ერთხელ იყენებდა ვებკამერებსა და სექს-ჩატის საიტებს. მაგრამ წამლების მიღების დაწყებიდან ერთ წელიწადში, მან თითქმის 500 გადახდა განახორციელა მათთვის. ის აგრძელებდა 100 000 ფუნტზე მეტის დახარჯვას მხოლოდ ერთ ვებსაიტზე კლიენტების ფულის გამოყენებით.
მან ასევე თითქმის 80 000 ფუნტი დახარჯა სექს-მუშაკებზე სულ რაღაც ოთხ თვეში, და როდესაც ის დააკავეს, მის მობილურ ტელეფონში 90 სხვადასხვა ესკორტის ნომრები აღმოაჩინეს. ენდრიუ - რომელიც ყოველთვის ისტორიის დიდი მოყვარული იყო - ასევე დაიწყო კომპულსურად ანტიკვარული კალმების, კერამიკის და კრიკეტის სამახსოვრო ნივთების ყიდვა. პოლიციის რეიდამდე ექვს თვეში მან 85 000 ფუნტი დახარჯა eBay-ზე.
„მამა იმდენად შერცხვენილი იყო დაკავების მომენტიდან, რომ ფაქტობრივად სახლიდან არ გადიოდა“, - ამბობს ელისი. ერთ წელზე მეტი ხნის განმავლობაში, ოჯახი პროკურორებისგან პასუხს ელოდა - საბოლოოდ, ენდრიუს თაღლითობის ბრალდება წაუყენეს. ფრენსისი ამბობს, რომ წყვილის ვაჟს, ჰარის „მამა ძალიან უყვარდა“ - მაგრამ ჰარი, რომელსაც დიდი ხნის განმავლობაში ჰქონდა ფსიქიკური ჯანმრთელობის პრობლემები, მამის დაკავების შემდეგ მომხდარს „ძალიან რთულად“ შეხვდა.
#გამოძიება
#დიდი ბრიტანეთი
#პარკინსონი
#დოპამინის აგონისტები
#მედიკამენტები
#გვერდითი ეფექტები
#თაღლითობა
#იმპულსური ქცევა
#ჯანდაცვა
წყარო: www.bbc.com
გაზიარება